Trải qua 91 năm hình thành và phát triển, lực lượng Dân quân tự vệ không ngừng lớn mạnh, luôn khẳng định vai trò là bộ phận quan trọng của lực lượng vũ trang nhân dân, giữ vị trí nòng cốt trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân và thế trận chiến tranh nhân dân. Từ thời kỳ đấu tranh giải phóng dân tộc đến công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay, Dân quân tự vệ đã phát huy cao độ tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường, bám đất, bám dân, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội ngay từ cơ sở.
Trong thư “Gửi nam nữ chiến sĩ, dân quân tự vệ và du kích toàn quốc” ngày 27/5/1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Dân quân tự vệ và du kích là lực lượng của toàn dân tộc, là một lực lượng vô địch, là một bức tường sắt của Tổ quốc. Vô luận địch nhân hung bạo thế nào, hễ đụng vào lực lượng đó, bức tường đó, thì địch nào cũng phải tan rã”. Lời dạy của Người đến nay vẫn vẹn nguyên giá trị, là kim chỉ nam cho quá trình xây dựng, huấn luyện và hoạt động của lực lượng Dân quân tự vệ.
Phát huy truyền thống vẻ vang qua 91 năm, lực lượng Dân quân tự vệ hôm nay tiếp tục được củng cố, xây dựng theo hướng “vững mạnh, rộng khắp”, có chất lượng tổng hợp ngày càng cao, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Đây thực sự là lực lượng tin cậy của cấp ủy, chính quyền địa phương, là chỗ dựa vững chắc của Nhân dân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.